Çeviride Kalite Kontrolü

Devamlı olarak yüksek kalite çeviri teslim etmek, esaslı bir kalite kontrolü zaruri kılar. Spot ışıkları çevirmen tarafından yapılan çevirinin üzerinde olmasına rağmen yüksek kaliteli bir çeviri sahne arkasında kalite kontrol sürecini destekleyen kişiler olmaksızın üretilemez.

Bu makale çeviriyi sahne arkasında destekleyen bazı denetim noktalarını ve birkaç özel kalite kontrol metodunu ana hatlarıyla açıklamaktadır.

Çeviri Yapmak İçin Ön Hazırlıklar

Çeviri işinde, çeviri yapmadan önce yapılan ön hazırlıklar yüksek kaliteli bir çeviri yapmak için atılan ilk adımdır. Özellikle çok sayıda tercüman tarafından yapılan büyük projelerde her çeviri bir kısıma atanır. Sakinlikle temel parçaların yerine oturtulması çok önemlidir.

İlk olarak çeviri için eğitici ve referans dokümanlar hazırlanır. Böylece projede görev alan kişiler konu hakkında aynı bilgiye sahip olarak çeviriye başlarlar. Bunlar genellikle stil kılavuzları ve sözlükler gibi konuyla ilgili dokümanlardır. Bununla birlikte örnek çeviriler de eğitici dokümanların kapsamadığı yönleri göstermek için kullanılabilir. Tüm çevirmenler arasında ki birlik ve uyum hissini korumanın anahtarı tüm katılımcıları hazırlık aşamasında düzgün bir şekilde organize etmektir. Ayrıca bir mail listesi oluşturmak da oldukça kullanışlıdır. Böylece çevirmenler çeviri sırasında şüpheye düştükleri noktalarda ve işin ilerleyişine göre kelime seçimleri hakkında yazışabilirler.

Bu ön hazırlıkların düzgün bir şekilde uygulanması sonucunda etkili ve yüksek kaliteli bir çeviri ortaya çıkar.

Çeviri Sonrası Redaksiyonun Önemi

          Çeviri herhangi bir aksilik olmadan tamamlanmış olsa dahi hala önünde önemli bir süreç vardır; düzeltmen dikkatlice çevirmenin çıkardığı işi inceler. Düzeltmenin bu süreçte kontrol ettiği temel noktalar şunlardır;

  • Çevirinin düzgün ve gereğine uygun şekilde yapılıp yapılmadığı
  • Sayıların doğru olup olmadığı
  • Uygun isimlerin doğru bir şekilde kullanılıp kullanılmadığı
  • Esas metinden herhangi bir kısmın çıkarılmamış olması
  • Esas metine herhangi bir şeyin eklenmemiş olması
  • Sözlük terimlerinin doğru kullanılıp kullanılmadığı
  • Biçimlemenin doğru yapılıp yapılmadığı
  • Uygun yazı tiplerinin kullanılıp kullanılmadığı

Bu detaylı redaksiyonun yanı sıra kontroller çevirinin anlamında istemsizce gerçekleşen çeviri hataları ve ya istemsizce yanlış anlaşılma sebebiyle gerçekleşen hataların olmadığından emin olunacak şekilde yapılır. Bunun yanı sıra kontroller esas çevirinin yapıldığı dilde ana dil seviyesinde olan kişilerce yapılabilir. Örneğin ana dili İngilizce olan kişi tarafından yapılan Japonya’dan İngilizceye çeviri sürecinde orijinal Japonca metnin doğru anlaşıldığını kontrol etmesi için Japon bir dil bilimci görevlendirilebilir.

Çevirmen için Kaliteyi Arttırmaya Yönelik Destek

Kaliteyi tayin etmek için her çevirmenin karakteristik özelliklerini ve uzmanlık alanlarını anlamak önemlidir. Bu müşterinin istekleri doğrultusunda uygun tercümanın görevlendirilmesine olanak sağlar. Çevirmen için çevirinin teslim edilmesi projenin bittiği anlamına gelmez. Çevirmen düzeltmeden, müşteriden ve ya proje müdüründen geri dönüş alabilir. Bu geri dönüşler ihtiyaç halinde metne değişiklikler ekleme ve ya metnin belli bir kısmını tekrar yorumlama gibi çeşitli durumlar ortaya çıkarabilir. Bu durum çevirmenin kalite ve beceri seviyesini arttırdığı gibi kalite kontrol sürecinde de önemli bir rol oynar.

Çevirinin Kalitesini Arttırmak

En nihayetinde çevirmenler de insandır ve her ne kadar kabiliyetli olurlarsa olsunlar bazen hata yapacaklardır. Bunu bir varsayım olarak kabul edersek, en uygun kalite kontrol düzeltmenin yaptığı disiplinli bir kontrol ve ya kimi zaman Enformasyon Teknolojilerinin ekipmanları ve yazılımlarıyla gerçekleşir.

Çeviri işi bir şeyi A dilinden B diline çevirmekten fazlasıdır. Karmaşık ve hassas bir iştir.